Kultura i poezja przedkładane nad historię wojskową i bieżącą politykę – taki obraz wyłania się z badania opinii przeprowadzonego wśród mieszkańców Ukrainy. Zapytani o kluczowe postaci w dziejach swojego kraju, ankietowani wskazali przede wszystkim twórców literackich, spychając znanych przywódców na dalsze pozycje.
Literaccy patroni narodowej tożsamości
Zdecydowanym liderem zestawienia okazał się XIX-wieczny wieszcz Taras Szewczenko. Jego nazwisko podało ponad 60% respondentów, co czyni go niekwestionowaną ikoną ukraińskiej kultury.
Na drugiej pozycji z wynikiem 28,4% głosów uplasowała się poetka Łesia Ukrainka. Wysokie poparcie dla pisarzy wyraźnie pokazuje, jak istotną rolę w budowaniu wspólnoty odgrywa tam spuścizna artystyczna.
Liderzy historyczni oraz polityczni na kolejnych miejscach
Dopiero trzecią lokatę zajął bohater zrywu z XVII wieku, hetman Bohdan Chmielnicki, na którego wskazało 15,9% uczestników badania.
Kolejne pozycje przypadły postaciom budzącym odmienne emocje:
- Stepan Bandera – przywódca OUN-UPA uzyskał 11% wskazań,
- Wołodymyr Zełenski – urzędujący prezydent zdobył 10,4% głosów,
- Iwan Mazepa – hetman Zaporoski z wynikiem 9,9%,
- Mychajło Hruszewski – historyk i działacz państwowy (9,8%),
- Hryhorij Skoworoda – filozof i kompozytor (9,1%).
Sondaż a utworzenie Panteonu Narodowego
Wyniki badania opublikowano w momencie, gdy prezydent Wołodymyr Zełenski zatwierdził decyzję o budowie Panteonu Narodowego w Kijowie. Inicjatywa ta jest uważnie obserwowana w Warszawie.
Obawy polskiej opinii publicznej wiążą się z ryzykiem upamiętnienia w nowym miejscu postaci odpowiedzialnych za tragiczne wydarzenia w historii. Dotyczy to m.in. działalności OUN-UPA pod wodzą Bandery, która doprowadziła do masowych zbrodni na ludności polskiej na Wołyniu i w Małopolsce Wschodniej, w których życie straciło około 100 tysięcy osób.