Ambitne zamierzenia dotyczące rozbudowy sił zbrojnych przekładają się na brutalną rzeczywistość w rosyjskich miastach. Dążenie władz do powołania 261 tysięcy nowych wojskowych do końca 2026 roku sprawia, że aparaty rekrutacyjne porzucają pozory dobrowolności. Z ustaleń niezależnego portalu Vertska oraz obrońców praw człowieka wynika, że fala przymusowego wcielania do wojska objęła co najmniej 17 regionów Federacji Rosyjskiej.
Podstępne ogłoszenia i polowanie na najsłabszych
Mechanizm pozyskiwania rekrutów uderza przede wszystkim w osoby w trudnej sytuacji życiowej, samotne oraz zmagające się z problemami zdrowotnymi, w tym zaburzeniami psychicznymi czy podeszłym wiekiem. Zamiast tradycyjnych procedur, coraz częściej stosowane są wyrafinowane pułapki.
Jedną z popularnych metod stało się publikowanie fikcyjnych ofert zatrudnienia. Nieświadomi zagrożenia ludzie aplikują na stanowiska magazynierów w znanych firmach, takich jak Wildberries czy Ozon, po czym na miejscu trafiają bezpośrednio w ręce osób odpowiedzialnych za werbunek. Dochodzi również do porywania ludzi wprost z ulic, szczególnie przy wykorzystaniu stanu ich nietrzeźwości.
Przemoc i fabrykowanie zarzutów
Prawnicy zwracają uwagę na bezwzględność służb, które posuwają się do przestępstw, by wymusić zgodę na udział w walkach:
- Pobicia i podrzucanie dowodów: W Noworosyjsku na komendzie pobito mężczyznę i podrzucono mu środki odurzające, aby groźbą więzienia zmusić go do wstąpienia do armii.
- Przymusowy transport z aresztu: W obwodzie archangielskim osoba podejrzana o kradzież została wywieziona do Ługańska bez podpisania jakiejkolwiek umowy wojskowej.
Oficjalne statystyki a skala przestępczego procederu
Nasilenie nielegalnego werbunku zauważono w miesiącach letnich – wyraźny skok liczby skarg odnotowano w lipcu i sierpniu. Działania te pokazują kulisy oficjalnych danych Ministerstwa Obrony Federacji Rosyjskiej, które podało, że od 1 kwietnia do 15 lipca do służby skierowano 141 tysięcy osób.
Jak minimalizować ryzyko? Rady aktywistów
W odpowiedzi na rosnące zagrożenie, organizacje pozarządowe apelują do obywateli o stosowanie zasad bezpieczeństwa:
- Kategoryczne unikanie składania podpisów pod jakimikolwiek dokumentami wojskowymi.
- Przekazanie oficjalnego pełnomocnictwa prawnego krewnym, by mogły reprezentować interesy bliskich w biurach rekrutacyjnych.
- Unikanie spożywania alkoholu w samotności oraz w przestrzeni publicznej.
- Bieżące monitorowanie doniesień w niezależnych od władz źródłach informacji.